pose regenboog stiften ipad

Pose

6 februari 20205 - 10 minuten

Netflix. Keuze te over en toch kom je altijd op hetzelfde uit. Ik had een keer zin in iets anders dan een fantasyserie of sciencefictionwereld. Iets met dans ofzo. Daarom heb ik een serie gekeken die ik puur op het woord ‘ballroom’ in de beschrijving heb uitgezocht. Gaat deze serie over stijldansen? Nee. Het was veel interessanter dan dat.

Gangsterserie?
Zeven mensen, kleurrijk uitgedost, bereiden zich voor op een voorstelling van het een of ander met als thema Koningshuis. Er ontstaat een kakofonische ruzie over wat ze zullen dragen en hoe ze zich zullen presenteren. Een van hen, Blanca (gespeeld door MJ Rodriguez), stelt iets voor, maar wordt door Elektra Abundance (Dominique Jackson), de onbetwiste koningin van het stel, met benen zo lang als wolkenkrabbers, op haar plaats gezet. Toch gaan ze voor Koningshuis en ze doen inspiratie op in het museum voor mode. Daar verstopt de groep zich en rooft na sluitingstijd de tentoongestelde kleding van vorstenhuizen van heel Europa.

Met de politie op hun hielen, duiken ze weer op in een overvolle zaal waar op een podium de categorieën van de wedstrijden worden aangekondigd en een vijfkoppige jury zit die de creaties beoordeelt. Op het moment dat “Royalty” door aankondiger Pray Tell (Billy Porter) wordt geroepen, verschijnt onze kledingstelende groep met de museumstukken in de zaal.

Jaren 80
De serie gaat gelukkig niet de gangsterkant op. We bevinden ons in de de tweede helft van de jaren 80 aan de onderkant van de samenleving waarin dragqueens, homoseksuelen en transseksuelen proberen te overleven. Die laatsten zien eruit als vrouw, maar hebben nog niet hun geslachtsveranderende operatie gehad, om de eenvoudige reden dat ze daar geen geld voor hebben. Ze zijn vaak het object van de perverse lust van rijke mannen. Degenen die niet door zo'n suikeroom onderhouden worden, vormen om te overleven huizen die door moeders worden geleid. Elektra Abundance is zo’n moeder en wel van het huis Abundance, Blanca is een van haar kinderen. 

promofoto Pose
Foto gejat van televisionpromos.com

De balls lopen, en vooral categorieën winnen, is alles voor de huizen. Elektra zegt niet voor niets in de eerste scène van deze serie: ‘Children, it is time we remind the world who we are.’ De serie gaat over een vergeten subcultuur van Amerika.

In de huizen en tussen de huizen gaat het er hard aan toe, vooral omdat Elektra een regelrechte bitch is. Na een hoogoplopend conflict besluit Blanca haar eigen huis te beginnen. Zij wil vooral laten zien dat je ook op een andere, menselijkere en warmere, manier een huis kunt leiden. Lang verhaal kort: Blanca start huis Evangelista en dit huis wordt net zo legendarisch als huis Abundance.

Vogue
Tussen de balls door leren we de personages beter kennen en worden we geconfronteerd met de aidsproblematiek en de marginalisering van de (zwarte) homoscene en transseksuelen.  En dan is er de vogue.

Vogue is een dansvorm waarbij er geïsoleerde bewegingen worden gemaakt die lijken op de poses die supermodellen (van het tijdschrift Vogue, vandaar de naam) voor de camera maken, snel en op muziek. Door de bewegingen en poses lijkt het lichaam van de danser vloeibaar en dat is wat de dansers ook uitdragen: seksualiteit, gender en voorkeuren lopen ook in elkaar over.

Vogue is ontstaan op de balls waar er wedstrijden werden gehouden en waar de dansers werden beoordeeld op vrouwelijkheid, mannelijkheid, style, presentatie en realness (authenticiteit, echtheid; een woord dat je veel zult horen in de serie). Met realness beoordeel je een transgender op hoe hij/zij zich presenteert in zijn/haar nieuwe geslacht (een transvrouw wordt dus beoordeeld op haar vrouwelijkheid). Het is de bedoeling dit zo extravagant en overdreven mogelijk te doen, en toch 'echt' te zijn.

De ballroom scene is in de jaren 20 van de vorige eeuw in New York ontstaan, en wel tijdens de Harlem Renaissance, een intellectuele, sociale en artistieke opleving van de Amerikaanse zwarte cultuur en identiteit. Ook de huizen en de cultuur daar worden op Wikipedia uitgebreid beschreven. Met 'Vogue' van Madonna kwam deze dansstijl in de mainstream terecht en dit betekende een opleving van emancipatie en zichtbaarheid voor deze subcultuur.

Dat ik nog nooit gehoord had van deze subcultuur, op Vogue van Madonna na, brengt me meteen bij het volgende: de black gaze.

Black gaze
Die term hoorde ik voor het eerst uit de mond van Lidewijde Paris, die tijdens een boekbespreking op Radio 1 pleitte voor meer promotie voor zwarte schrijfsters, aangezien 'die vanuit de “black gaze” schrijven, dus echt met een zwarte opvatting'. Hoewel ik precies begrijp wat Paris daarmee bedoelt, namelijk dat het tijd wordt dat we een ander (lees: zwart) perspectief toestaan in de letteren, ben ik niet blij met de term. Hij lijkt te suggereren dat de black gaze een fundamenteel andere kijk op de wereld is dan de white gaze, alsof er een scheiding in denken, voelen en weten is. Nee! Hooguit dat mensen met een black gaze een andere ervaring hebben. Voor je het weet, werkt zo'n kreet júíst racisme en discriminatie in de hand. En daarvan moeten we hoognodig af.

„ Dit is een vergeten subcultuur van Amerika. ”

Pose is een manier om de nuance terug te brengen in onze kijk op de samenleving. De cast van Pose is volledig zwart, en vijf hoofdrollen zijn weggelegd voor ‘echte’ transgenders, een unicum in tv-land. Echt tussen aanhalingstekens, want kun je als de transitie voltooid is, eigenlijk nog wel spreken van een transgender?

Na de eerste aflevering merkte ik niet meer op dat de acteurs zwart zijn. Sterker nog, ik voelde me één met hen, omdat ik me kon identificeren met hun ontwikkeling, gevecht en emancipatie. Ik zág nog wel dat ze een andere kleur hebben: om Elektra kun je niet heen, ook qua kleur niet, maar het dééd niet meer toe. Natuurlijk speelt het racisme en de discriminatie op de achtergrond mee, de setting van de ballroom scene is daar het resultaat van, maar waar het werkelijk om gaat is dat je de mens achter de verhalen gaat zien. Mens, dat is het sleutelwoord.

Dat ik dit zo expliciet opschrijf, voelt heel verkeerd, want ik heb de wereld altijd bekeken, of in ieder geval proberen te bekijken, vanuit het menselijke perspectief, en niet vanuit een kleur, religie of achtergrond, hoewel ik daar natuurlijk niet onderuit kan, omdat ik nu eenmaal ben opgevoed en opgegroeid binnen een bepaalde gemeenschap. Laten we het dan over de 'human gaze' hebben. Is dat wat?

Twee seizoenen
Pose heeft twee seizoenen. Precies genoeg. Imdb.com geeft aan dat er nog een derde seizoen komt, maar dat heeft de serie niet nodig. Het eerste seizoen is sterk, het tweede neigt halverwege wat te gaan zwalken met een paar activistische en 'liedjes'-momenten. Nodig voor het begrip, maar een beetje te sentimenteel naar mijn smaak. Ook valt het woord 'familie' me iets te vaak in die zoetsappige Amerikaanse betekenis dat 'je met iedereen een familie kan vormen'.

Gelukkig herpakt de serie zich op tijd met een aflevering waarin Candy (Angelica Ross) wordt vermoord, de boel weer op scherp komt te staan en er langzaam naar een einde wordt toegewerkt. En als dode Candy haar vriendinnen en huisgenoten regelmatig van gene zijde met haar ongezouten mening bestookt, komt deze fantasy- en sciencefictionliefhebber ook weer aan haar trekken.

Bronnen:
Vogue
Ballroom culture
Harlem Renaissance
Lidewijde Paris
Over Pose

Delen op FaceBook Delen op LinkedIn Delen op Twitter